هدف از کتاب حاضر، ارایه یک روش اجرایی مناسب به منظور ارزیابی خطرات واکنش‏ های شیمیایی است. از آنجایی که در هنگام طراحی و راه‏ اندازی واحدهای عملیاتی و فرآیندهای شیمیایی رعایت اصول ایمنی ضروری می‏ باشد، در کتاب اطلاعات گسترده‏ ای به منظور توسعه راهکارها برای شناسایی و مواجهه با خطرات ناشی از تولید مواد شیمیایی ارایه می‏شود. با توجه به نقش کلیدی تجربه و آزمایش، تمرکز اصلی کتاب بر روی روش‏ های موجود جهت اندازه‏ گیری پارامترهای مورد نیاز در ارزیابی خطرات واکنش‏های شیمیایی است.

این کتاب در مورد چگونگی ارزیابی خطرات واکنش‏ های شیمیایی در فرآیندهای پیوسته و نیمه پیوسته و همچنین تعیین مبنایی برای ایمنی به بحث می‏پردازد. همچنین خطرات کلی واحدهای عملیاتی و دستورالعمل‏ های اجرایی آن مورد بررسی قرار می گیرند.

 

نويسنده: دکتر همایون لاهیجانیان و دکتر حسین طلا

انتشارات: ارمگان- 66917019   (1387)   327 صفحه  4700 تومان

پردازش لجن فاضلاب برای استفاده یا دفع یک چالش دائمی در بسیاری از سازمان ‌های شهری بوده است. قوانین فدرال، ایالتی و محلی به همراه افزایش آگاهی عمومی در مورد استفاده سودمند از این منبع ارزشمند، ضرورت نگاه عمیق‌ تری را در مورد چگونگی پردازش مؤثر لجن جهت دستیابی به منافع و حفاظت بهداشت عمومی ایجاب می‌ کند. هدف این کتاب ارائه اطلاعات جامعی در مورد پردازش لجن فاضلاب و ارائه آن به شکلی است که به عنوان یک کتاب مرجع برای دانشجویان مهندسی محیط زیست و مهندسان فعال در این بخش مفید باشد.

 

مترجمان: دکتر کامیار یغمائیان

انتشارات خانیران      (1391)       432 صفحه      9000 تومان     تلفن: 66965396

 

دانش ارگونومی چند سالی است که در کشور ما اعتبار یافته و از عرصه تئوری به ضرورتی عملی تبدیل شده است. اگر چه کتاب های فراوانی در این زمینه به رشته تحریر در آمده، ولی در این آثار، به مقوله ارگونومی و فاکتورهای انسانی و مباحث کاربردی آن در صنایع فرآیندی نظیر صنعت نفت، گاز، پتروشیمی، انرژی هسته‏ ای و صنایع شیمیایی کمتر پرداخته شده است. هدف اصلی این کتاب که از نه فصل تشکیل شده است، ارایه راهکارهای عملی به منظور اجرای اصول علمی ارگونومی در صنایع بوده و سعی شده تا مباحث مربوط به آن به گونه‏ ای ارایه شود که بیشتر متخصصین علم ارگونومی، مدیران، مهندسین و عموم کارکنان قادر باشند در محیط کار خود از محتوای آن بهره‏ مند شوند.

مطالعه این کتاب به کلیه مهندسین و متخصصین رشته‏ های مرتبط با ارگونومی، بهداشت حرفه‏ ای، ایمنی، مهندسی صنایع، طراحی صنعتی و همچنین کلیه مدیران و مهندسین شاغل در صنایع نفت، گاز و پتروشیمی و سایر صنایع فرآیندی توصیه می‏ شود.

 

مترجمین: مهدی جهانگیری، ماندانا آقابیگی، سلیمان خواجی، مجید پارساراد , سعید جعفری

انتشارات فدک ایساتیس      (1388)     470 صفحه     9500 تومان     تلفن: 66465831

 شناخت روش هاي بكارگي

الف ـ موارد كلي :

هيچگاه براي مبارزه با يك حريق هر چند جزئي و كوچك، يك خاموش كننده را به محل حريق نبريد. هميشه به محض شروع آتش سوزي كمك بخواهيد و حداقل 2 تا 3 دستگاه اطفايي را در محل داشته باشيد. لازم نيست تمام آنها را آماده كار نماييد، بلكه با يكي شروع به عمل نماييد در صورتي كه موفق به اطفاء نشديد يا دستگاه به هر علتي عمل نكرد مي توانيد از دستگاههاي ديگر استفاده كنيد و جهت آوردن آن وقت هدر نداده ايد تا حريق گسترش زيادي پيدا كند.

در صورتي كه به علتي احتمال اطفاي حريق با يك خاموش كننده ممكن نيست دو يا سه نفر با هم و در يك زمان با دو يا سه خاموش كننده به حريق حمله كنيد.

 

برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

 

قبلاً با طرز كار دستگاه خاموش كننده كاملاً آشنا شويد و در صورت امكان هرچند وقت يك بار در يك حريق تمريني با آن كار كنيد.

پس از مصرف دستگاه را بلافاصله شارژ و آماده نماييد.

در آتش سوزيهايي كه در فضاي باز اتفاق مي افتد سعي كنيد در صورت امكان پشت به باد با حريق مبارزه كنيد و در فضاهاي بسته هيچگاه اجازه ندهيد كه آتش بين شما و راه خروج قرار گيرد، بلكه شما بايد هميشه بين آتش و راه خروج مستقر شويد، زيرا در صورت عدم موفقيت بتوانيد از محل خارج شويد.

هنگام استفاده از خاموش كننده ها احتياج نيست كاملاً به حريق نزديك شويد، زيرا قدرت پرتاب مواد اكثر دستگاهها به استثناي دي اكسيد كربن حداقل بين 4 الي 6 متر است كه مي توانيد از اين فاصله شروع و پيشروي نماييد.

در آتش سوزي هاي روي سطح زمين، خاموش كردن را از جلو شروع كرده و با به عقب راندن آتش پيشروي كنيد و در حريق هاي روي ديوار يا مكانهاي همانند آن، آتش را از پايين به بالا اطفاء نماييد.

در حريق هاي جامدات با استفاده از آب، مواد را كاملاً خيس كنيد.

حفظ خونسردي يكي ازمهمترين عوامل موفقيت در امر اطفاي حريق و استفاده از وسايل خاموش كننده است.

 

برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

 

 ب ـ طرز عمل دستگاههاي خاموش كننده :

بطور كلي در خاموش كننده ها به دو طريق مواد اطفايي به خارج هدايت مي شوند:

1ـ طريقه واژگوني :

در اين حالت براي خارج شدن ماده اطفايي از خاموش كننده، بايد دستگاه را به صورت واژگوني ( سر و ته) گرفت، در غيراينصورت ماده اطفايي خارج نمي شود و فقط عامل فشار (گاز) آن تخليه مي گردد. اين نوع عملكرد بيشتر در انواع قديمي به چشم مي خورد.

 2ـ طريقه مستقيم :

در اين نوع عملكرد احتياج به واژگون كردن دستگاه خاموش كننده نمي باشد و از آن بصورت عادي استفاده مي شود.

بايد توجه نمود كه درصورتي كه خاموش كننده اي را كه عملكرد آن مستقيم است، بصورت واژگون يا حتي افقي بكار بگيريم عامل فشار (گاز) آن از سرلوله خارج شده و ماده اطفايي در داخل بدنه باقي خواهد ماند و بالعكس اگر دستگاه با عملكرد واژگوني را به صورت مستقيم استفاده نماييم، همين عمل صورت خواهد گرفت.

روشهاي حمل :

روشهاي حمل اين دستگاهها بسيار ساده مي باشدو بطور معمول تمامي خاموش كننده هاي دستي داراي دستگيره حمل ونقل مي باشند كه آن توسط شخص استفاده كننده گرفته شده و به محل حريق حمل مي گردد. در صورتي كه بخواهيم دو دستگاه را حمل نماييم با هر دست يك خاموش كننده را حمل مي كنيم. به هنگام حمل دستگاهها بايدسعي شود كه بدن بصورت مستقيم باشد تا به ستون مهره ها آسيبي وارد نشود.

– نحوه استفاده از خاموش كننده هاي مختلف

 

برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

 

– نحوه استفاده از خاموش كننده هاي محتوي آب :

الف ـ خاموش كننده سود اسيد :

احتمال كمي وجود دارد كه هنوز اين نوع خاموش كننده مورد استفاده قرار گيرد، زيرا در اين دستگاهها ، ماده شيميايي موجود در آب به هنگام اطفاء و ريختن روي مواد باعث صدمه ديدن مواد در محل مي گردد. امروزه خاموش كنده هاي محتوي آب جايگزين آنها شده اند؛ لذا در اين جزوه از بحث درباره آنها خودداري شده است.

 ب ـ طرز كار با خاموش كننده آب و هوا :

با قرار دادن در موقعيت مناسب نسبت به حريق بايد ضامن را كشيده و با يكدست خاموش كننده و با دست ديگر سرلوله گرفته شود. با فشار بررومي اهرم، مايع جريان پيدا مي كند كه آن را به محل دلخواه هدايت مي كنيم.

 

ج ـ طرز كار با خاموش كننده آب و گاز :

با آزاد كردن ضامن به وسيله فشار يا وارد كردن ضربه ( با توجه به مكانيزم باز كننده گاز)، گاز را به داخل بدنه فرستاده، سپس مايع را با حركت دادن سر لوله خاموش كننده به روي آتش مي پاشيم .

توجه :

1ـ نوع ديگري از خاموش كننده هاي آب و هوا كه در حال حاضر ساخته نمي شود به صورت دستي يا كوله پشتي است كه در داخل يا خارج آن تلمبه اي وجود دارد كه قبل از عمل با تلمبه فوق هوا به داخل بدنه كمپرس مي شود. سپس با باز كردن شيري كه در سرلوله نصب شده، مايع را به طرف حريق مي پاشند. در روي درپوش اين نوع خاموش كننده ها فشار سنجي نصب شده كه از آن فشارداخلي مشخص مي گردد. دستگاههاي فوق شباهت زيادي به دستگاههاي سمپاش دارد. ظرفيت نوع دستي 2 گالني و نوع كوله پشتي بين 4 الي 6 گالن مي باشد.

2ـ نوع ديگري از خاموش كننده  آب و گاز داراي سرلوله دوش مانندي است كه آب از آن به صورت پودري خارج مي گردد. در داخل خاموش كننده محفظه پلاستيكي وجود دارد. اين محفظه در مسير لوله ورودي گاز قراردارد و داراي مايعي است كه در اثر عبور گاز و سوراخ شدن محظفه پلاستيكي ، با آب مخلوط و باعث زياد شدن قدرت نفوذ آب مي شود. سرلوله اين خاموش كننده طوري طرح گرديده كه قابل كنترل است و با جداكردن قسمت دوش مانند آن، شباهت زيادي به سرلوله هاي پودرپاش دارد و آب را به صورت جت پرتاب مي كند.

نحوه استفاده از كف :

براي استفاده از كف نبايد آن را مستقيم به داخل مايع در حال اشتعال پاشيد زيرا با اين عمل امكان پاشيدن مايع به خارج ظرف و مخلوط شدن كف با مايع در حال اشتعال و همچنين هدر رفتن مقداري از كف وجود دارد. بهتر است جريان كف را به بدنه ظروف مايع در حال اشتعال يا ديواره اطراف آن بپاشيم.

با اين عمل كف روي سطح مايع حركت كرده و مانند يك پتو سطح مايع را مي پوشاند و از رسيدن اكسيژن هوا به سطح مايع و برخاستن بخارات قابل اشتعال از روي مايع در حال اشتعال جلوگيري مي كند. براي اطفاي حريق در اين موارد تمام سطح مايع را بايد با لايه‌اي از كف پوشاند و براي رسيدن به اين منظور، فاصله از حريق ، مكان حريق و طرز عمل تاثير فراواني خواهد داشت. شكل زير نحوه كاربرد خاموش كننده هاي واژگوني و مستقيم رانشان مي دهد.

طريقه كاربرد خاموش كننده هاي محتوي پودر

 

برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

 

الف ـ خاموش كننده هاي پودر و گاز فشنگ خارج :

در نزديكي محل آتش سوزي، خاموش كننده را روي زمين قرار داده و لوله لاستيكي را از گيره خارج و آن را با دستگيره با هم  نگهداريد. ( وقتي گاز وارد بدنه شود و لوله لاستيكي فوق تحت فشار قرار گيرد، در صورتي كه رها باشد حركت مي كند و احتمال برخورد آن به سر و صورت وجود دارد ) .

بدون آنكه بدن يا سر و صورت خود را در مسير سوپاپ ايمني خاموش كننده قرار دهيد شير گاز را با چرخانيدن فلكه شير، فشار و كشيدن اهرم ( بستگي به مكانيزم شيرفشنگ دارد ) باز كنيد.

پس از آماده كردن خاموش كننده در فاصله اي دورتر از آتش سوزي، به آتش سوزي نزديك مي شويم (با توجه به مطالبي كه در قسمت قبلي موارد كلي شناخت روش هاي بكارگيري شرح داده شد) و سعي مي كنيم موارد زير را به ترتيب و با دقت اجرا نماييم:

ـ تا حد امكان سعي مي كنيم در فاصلة حدود سه متري از آتش سوزي، عمليات اطفايي را شروع نماييم.

ـ در صورتي كه آتش سوزي بر روي سطح زمين يانزديك به سطح زمين واقع شده است، پودر را با زاويه اي مناسب به صورت مايل و با زاويه اي در حدود 30 درجه بر روي آتش سوزي هدايت نماييد. بصورتي كه پودر تقريباً به سطح مايع در حال سوختن برسد، در صورتي كه پودر با زاويه اي تند، مستقيم به داخل مايع زده شود، علاوه بر آنكه به زير مايع رفته و اثري ندارد، بلكه در اثر فشار و برخورد به سطح مايع، باعث بيرون ريختن آن و در نتيجه گسترش آتش سوزي مي شود. همچنين اگر پودر با زاويه اي كم يعني بطور مستقيم به شعله ها برخورد كند نيز اثر اطفايي چنداني نخواهد داشت.

ـ هميشه سعي كنيد ابتدا قسمت جلو و نزديك آتش سوزي با خود را اطفاء نماييد.

ـ هنگام خروج پودر ، سرلوله پودر پاش را بصورت مرتب و سريع به سمت چپ و راست حركت دهيد.

ـ پس از اينكه قسمت جلوي حريق را اطفاء كرديد ، به همان نسبت پيشروي نماييد، بنحوي كه اين پيشرفت تا انتها متناسب بوده و حريق بطور كامل با فاصله مناسب خاموش شود.

ـ پس از اطفاء كامل آتش سوزي، براي چند ثانيه به عمليات ادامه دهيد و در صورتي كه كوچكترين شعله اي در اطراف يا قسمت زير وجود داشته باشد، با رسيدن بخارات قابل اشتعال به آن، مجدداً آتش سوزي ادامه و گسترش مي يابد. اگر اين حالت در اماكن سربسته و بخصوص زير زمين ها ايجاد شود، شعله وري همراه با انفجار خواهد بود كه مي تواند خطرناك باشد.

 برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

ب ـ خاموش كننده هاي پودر و گاز فشنگ داخل :

در اين نوع خاموش كننده ، فشنگ گاز CO2 در داخل بدنه و زيردرپوش قرار مي گيرد كه هنگام عمل با زدن ضربه (مانند آب و گاز) يا فشار بر روي اهرم راه خروج گاز از داخل فشنگ باز و گاز وارد بدنه مي شود كه چند نمونه ا زآن را در اينجا مي آوريم.

در اين نوع خاموش كننده به جاي استفاده از لوله ورودي گاز، فشنگ گاز در داخل استوانه اي قرار داده شده است . روي بدنه استوانه فوق مجراهايي تعبيه شده كه با بازشدن، گاز براي ورود به داخل بدنه بايد از مجراهاي فوق عبور كند و وارد بدنه شود و با عبور از داخل پودرها گاز به بالاي سطح پودر مي رسد و باعث مي شود تا اگر پودر سفت شده باشد از آن حالت خارج گردد.

پس از آماده شدن خاموش كننده جهت عمليات، همانند موارد اشاره شده در قسمت قبلي، به عمليات اطفايي مي پردازيم.

 طريقه استفاده از خاموش كننده CO2 :

الف ـ انواع دستي آن به همان صورت خاموش كننده هاي ديگر حمل مي شود.

ب ـ با توجه به فشار زياد دستگاه و به علت طرح خاص سرلوله حداكثر فاصله پرتاب اين خاموش كننده بين 2 الي 4 متر است؛ بنابراين براي استفاده بايد بيشتر به حريق نزديك شد.

ج ـ در فاصله دورتر از حريق ضامن را آزاد و سرلوله را در دست گرفته و با قراردادن در موقعيت مناسب با فشار روي اهرم يا باز كردن شير گاز را با حركت سرلوله قيفي به محل دلخواه هدايت مي كنيم. ( بهتر است CO2 را به طرف سطح مواد در حال اشتعال هدايت كرد) .

د ـ حداكثر زمان تخليه اين خاموش كننده ها بين 60 الي 160 ثانيه مي باشد كه در مدت فوق بايدحداكثر استفاده را در امر اطفاء نمود.

ه ـ اين خاموش كننده ها قابل كنترل است و در صورتي كه بيشتر از 10 درصد آن مصرف نشود مي توان از آن براي حريقهاي ديگر استفاده كرد.

و ـ در صورتي كه از پربودن دستگاه اطمينان داريد ولي گاز خارج نمي شود احتمالاً ممكن است راه خروج آن به علت يخ زدن گاز مسدود شده باشد. براي چند لحظه شير را ببنديد و مجددا باز كنيد.

 

برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

 

ياد آوري 1 :

خروج گاز از سرلوله در اين نوع خاموش كننده با صداي شديدي صورت مي گيرد و ممكن است براي كساني كه براي اولين بار با آن كار مي كنند ايجاد دستپاچگي نمايد.

يادآوري 2 :

در اثر انبساط سريع گاز از حالت مايع به بخار در سرلوله احتمال توليد الكتريسيته ساكن و انتقال آن به بدن شخص عمل كننده وجود دارد كه در صورت استفاده آن براي وسايل برقي ممكن است توهم هدايت الكتريسيته از طريق گاز در شخص عمل كننده نمايد.

 طريقه استفاده از خاموش كننده هاي مواد هالوژنه :

الف ـ در صورت استفاده از مواد هالوژنه براي آتش سوزي هاي مواد نفتي نبايد آن را مستقيماً وارد آتش مواد نفتي نمود، زيرا به علت پايين بودن نقطه جوش و انبساط سريع، توليد انفجار مي كند.

ب ـ در صورت استفاده از خاموش كننده مواد هالوژنه كه در شيشه هايي به شكل بولينگ قرا رداده شده كه ظرفيت آن حدود 1200 گرم ماده هالوژنه مي باشد، به هنگام آتش‌سوزي، آن را به ميان آتش پرتاب مي كنند كه در اثر شكستن بطري مواد هالوژنه تبديل به گاز شده و عمل اطفاء را انجام مي دهد، يا آن را در محل هاي مناسب قرار مي دهند تا در صورت آتش سوزي و رسيدن حرارت به بطري فشار گاز داخل باعث شكسته شدن شيشه (بطري) شده و مواد با بخار شدن باعث خاموش شدن آتش مي شود.

 برگزاری دوره آموزش کپسول خاموش کننده

ریخته گری در ایران به عنوان یکی‌ از صنایع پایه و حائز اهمیت در نمودار رشد اقتصادی در سالهای اخیر پیشرفت قابل توجهی‌ داشته است. دستیابی به روش‌های تولید فولاد‌های آلیاژی، به کارگیری فرایند‌های پیشرفته برای ریخته‌گری و رسیدن به خودکفایی در زمینه ساخت تجهیزات به روز مورد نیاز در این صنعت از جمله این پیشرفت‌ها بوده است. با این وجود شرایط ایمنی و بهداشتی و ملاحظات زیست محیطی‌ مربوط به کار همچنان در پایین‌ترین حد خود قرار دارد. عدم توجه مدیران صنایع ریخته گری به ایمنی به عنوان ابتدایی‌ترین و الزامی‌ترین اصل محیط کار همواره ایجاد موقعیت‌های خطر آفرین گوناگون برای پرسنل شاغل در محیط کار ریخته گری را به همراه دارد.

در اثر حاضر سعی‌ شده است راهکار‌های گوناگون برای بهبود شرایط ایمنی و زیست محیطی‌ در یک واحد تولیدی ریخته گری معرفی‌ گردد. کاربردی بودن راهکارها به عنوان یک اصل مد نظر قرار گرفته است. روش‌های معرفی‌ شده بازه گسترده‌ای را پوشش میدهند به طوری که برخی‌ از آنها با صرف کمترین هزینه به راحتی‌ قابل اجرا بوده و بکارگیری برخی‌ از آنها نیز مستلزم مطالعات علمی‌ بیشتر و استفاده از فناوری‌های روز جهانی‌ می‌باشد. لذا امید است مدیران و پرسنل واحد‌های تولیدی ریخته گری دست کم با آگاه گردیدن از روش‌های ساده تر و کم هزینه تر، در جهت بهبود شرایط ایمنی و بهداشتی کار و همچنین موارد زیست محیطی‌ ریخته گری تلاش لازم را داشته باشند.

 

نویسنده: مهندس سهراب ماستری فراهانی

انتشارات فن آوران           (1392)         109 صفحه        6500 تومان        تلفن: 66953998

افزایش روز افزون خطرات مواد شیمیایی در رابطه با ایجاد آتش سوزی، انفجار و اثرات سوء آن بر موجودات زنده بخصوص انسان توام با ازدیاد مصرف اینگونه مواد در صنایع گوناگون می باشد. طبق آمارهای مووجود درصد بسیاری از آتش سوزی ها در رابطه با مواد شیمیایی بوده و اقدامات اطفایی در این قبیل حریق ها به روش ها و تکنیک های خاص نیاز دارد.

 

مهندس پرویز رزمیان فر

انتشارات جزیل (1370)       234صفحه           600 تومان

-در مدارسی که آزمایشگاه­های شیمی دارند کار کردن با مواد شیمیایی باید با رعایت دقیق قوانین انجام گیرد.

-ظروف محتوی مایعات سریع الاشتعال باید از جنس نسوز و نشکن بوده و دارای درب کاملا محکم و محفوظ باشند و با برچسبی محتویات داخل آن مشخص شده باشد.

-در صورت استفاده از وسایل گرمایشی نفت سوز، مواد سوختی نباید در هنگام پرکردن باک و یا سر ریز شدن، روی قسمت­های داغ بخاری ریخته شود. ضمنا در هنگام ریختن نفت در بخاری­های نفتی روباز، بخاری نباید روشن باشد.

-کلیه­ ی مایعاتی که نقطه­ ی شعله زنی آن­ها کمتر از 7 درجه­ ی­ سانتیگراد می­باشد، نباید روی سطح زمین نگهداری شوند، مگر این که به صورت محدود در ظرف­های کمتر از 18 لیتر و داخل ظروف یا مخازن حفاظت شده نگهداری شوند.  

-استفاده از موتورها و وسایلی که تولید جرقه می کنند در شوفاژخانه­ها و آزمایشگاه­هایی که بخار مایعات قابل اشتعال وجود دارد تنها با مشاوره­ی عوامل فنی مدرسه صورت گیرد.

-استفاده از وسایل برقی گرماساز و … دست ساز مجاز نمی­باشد.

-مدارسی که کارگاه­ های فنی از قبیل برق، جوشکاری، برش حرارتی و … را دارند حتما باید مسئول ایمنی داشته باشند.

-لباس کار دانش آموزان و پرسنل باید عاری از مواد قابل اشتعال باشد.

-سطل­های آب، ماسه و یا کپسول­های خاموش کننده (متناسب با نوع حریق) باید در کارگاه­ها وجود داشته باشند.

-در هنگام کار با مواد قابل اشتعال در آزمایشگاه­ها و کارگاه­ها باید تهویه­ های مناسبی مواد قابل اشتعال را از فضای بسته خارج کنند.

 

اشعه­ی ماورای بنفش دارای طول موج 1000 تا 4000 آنگستروم می­باشد. طول موج ماورای بنفش رسیده از خورشید به زمین حدود 2800 آنگستروم می­باشد که در هنگام عبور از جو زمین جذب می­گردد. با بررسی­های انجام شده معلوم گشته معمولا تمامی حریق­ها تشعشع UV بین 1800 تا 2500 آنگستروم تولید می­کنند. (دامنه­ی حس­گرها حدودا در همین بازه یعنی 1800 تا 2500 آنگستروم قرار دارد.) دتکتورهای ساخته شده­ی اشعه­ی ماورای بنفش (حساس به اشعه­ی ماورای بنفش متساعد شده از شعله) نسبت به شعله­ی پایه­ی هیدروکربن-هیدروژن-فلزات بسیار حساس بوده و درسرعت حداکثر 10 میلی­ثانیه شعله را کشف می­نمایند. این دتکتور نسبت به اشعه­ی ماورای بنفش خورشید غیر حساس است.

سرعت بالا و عکس­العمل نسبتا خوب در فاصله­ی زیاد (برد بالا) از مزایای این دتکتور است. این دتکتور نسبت به جوش­کاری با طول موج بلند حساس نیست. اما X-Ray، جوشکاری با نور مرئی، جرقه، کرونا و وجود بعضی از گازها درعملکردش اختلال به وجود می­آورد. هم­چنین معمولا نور لامپ­های جیوه­ای فشار پایین و لامپ­های خورشیدی ممکن است ایجاد آلارم کاذب نماید. این دتکتور مخصوص نصب در سایت­ها می­باشد، اما به علت وجود شرایط آلارم کاذب در سایت­ها، نصب آن در سایت­های مسقف بهتر است

 

 

 

 

در صورت وجود پرسنل خبره و آموزش دیده و با توجه به کمبود اعتبارات مراکز آموزشی سیستم های اطفای دستی می تواند گزینه­ی مناسبی باشد اما با صرف هزینه­ های بیشتر سیستم­های اطفای حریق اتوماتیک (شبکه­ ها­ی بارندگی خودکار) در صورت سلامت مدار، بسیار کاراتر می­باشند.

تدابیر، راهکارها و پیشنهادها:

-بخش­های مختلف مدرسه ( کلاس­ها، کارگاه­ها، آزمایشگاه­ها، کتابخانه­ها، نمازخانه­ها، راهروها، محوطه­های ورزشی و غیره) می بایست مجهز به تجهیزات اعلام و اطفای حریق،  سیستم اتصال به زمین (Earting) و جعبه­های کمک های اولیه باشند.

-درب­های خروجی کلاس­های درس و راهروها حتما باید به سمت بیرون باز شوند تا خروج دانش آموزان به سادگی صورت گیرد. (تمام درب­های واقع در راه خروج باید از نوع لولایی باشند که بر پاشنه می­چرخند و دستکم باید 80 سانتی متر عرض داشته باشند.)

-استفاده از هر گونه قفل یا وسیله­ی سد کننده در مسیرهای خروج که مانع فرار به موقع شود ممنوع می باشد. (در مواردی که برای درب­ها قفل پیش بینی می شود باید از نوع ساده انتخاب شده و باز کردن آن مهارت و تلاش خاصی لازم نداشته باشد و از داخل همه توانایی باز کردن آن را داشته باشند)

-فضاهای مورد استفاده­ی کودکان پیش دبستانی و دانش آموزان سال اول دبستان باید فقط در تراز تخلیه و اتاق­های مورد استفاده دانش آموزان سال دوم دبستان، حداکثر یک طبقه بالاتر از تراز تخلیه­ی خروج واقع شوند.

-اماکن خطر در مدرسه شناسایی شده و نسبت به علائم هشدار دهنده اقدام شود.

-لزوم فرهنگ سازی  (آموزش های تئوری، چاپ بروشور، نصب علائم راهنما و …) در استفاده از تجهیزات اعلام و اطفای حریق در مدارس برای جلوگیری از شکستن و معیوب شدن تجهیزات و خاموش کردن سیستم ها به علت اعلام خطرهای اشتباه مکرر.

-لزوم بررسی سلامت سیستم های حفاظتی طبق برنامه های زمانبندی ارائه شده توسط شرکت های مجری. (بازدیدهای هفتگی، تست­های شش ماهه و سالیانه)

-آشکارسازهای دودی (دتکتورهای دودی) در هر دو نوع یونیزاسیون و فتوالکتریک (نوری) برای مدارس مناسب تر از آشکارسازهای حرارتی و غیره می باشند. (نوع یونیزاسیون امروزه به دلایل زیست محیطی کمتر مورد توجه قرار می گیرد).

-بعضی سیستم­های اعلام حریق را می توان به گونه ای برنامه ریزی کرد که ابتدا پرسنل مدرسه از وجود حریق آگاه شوند تا خروج دانش آموزان را مدیریت کنند. در این گونه موارد قبل از این که صدای آژیر خطر به صدا درآید، پنل یا ریپیترهای اتاق های کنترل که معمولا در مدارس در نزدیکی اتاق مدیریت قرار می گیرند خطر را اعلام می کنند.

-روی فیوزهای تابلوهای برق برچسبِ مکانی بزنید که در هنگام حادثه بتوانید در زمان کمی کنترل منطقه­ی حریق را در دست بگیرید و میزان خسارت را کاهش دهید.

-مدارس باید مجهز به سیستم قطع گاز اضطراری باشند.

-می­توان همزمان با انجام مانورهای زلزله، مراسم صبح گاه­ و غیره در مدرسه در مورد خطرات حریق و نکات ایمنی مربوط به آن اطلاع رسانی کرد. برای این کار می­توان از کارشناسان آموزش و پرورش، جمعیت هلال احمر، آتش نشانی­ها، ادارات برق و گاز و … کمک گرفت.

-کلیدها، پریزها، سیم کشی­های برق، لوله­های گاز و شیرهای اصلی آن­ها در دوره­های زمانی معین بررسی و نواقص احتمالی توسط متخصصین برطرف شود. برای کاهش هزینه­ها می­توان از تخصص اولیای دانش آموزان استفاده کرد.

-برگزاری مسابقات مقاله نویسی، نقاشی، روزنامه­ دیواری و … تا توجه دانش آموزان نسبت به حریق و خطرات آن جلب شود.

-نصب دوربین­های مدار بسته و سایر تجهیزات حفاظتی می­تواند از بروز حریق­های عمدی و غیرعمدی که گاه در اثر شیطنت و یا کنجکاوی دانش آموزان انجام می­شود جلوگیری کند.

-راه کارهای لازم برای مقاوم سازی مدارس در برابر حریق باید توسط مسئولان مربوطه در یک حرکت مستمر پیگیری و عملی شوند. (پیش بینی راه های فرار و استفاده از مصالح و تجهیزات ساختمانی مناسب و …).

 

 

 

 

دوره تخصصی آموزش عوامل فیزیکی محیط کار

کتاب حاضر در دو جلد و بنا به ضرورت آشنایی و مطالعه افرادی که به نحوی با مسایل ایمنی و آتش‏نشانی مرتبط می باشند، گردآوری شده است. از آنجا که علم آتش‏نشانی در کشور ایران از جمله علوم نوپا است، دسترسی و یا دستیابی به منابع تخصصی مرتبط با اطفای حریق مشکل بوده و عمده مطالب پراکنده موجود نیز، جهت بهره‏ برداری و فراگیری علاقمندان و آتش‏نشانان کافی نمی‏ باشد. در کتاب حاضر سعی شده است با استناد به تجارب و تالیفات اساتید محترم این حرفه، مشکلات علاقمندان مرتفع گردد. لازم به ذکر است چند فصل از این کتاب به روش‏ های تمرینی یافته است. هدف از تهیه مجموعه تمرینات عملیاتی این است که آتش‏ نشانان انواع روش‏های مختلف تمرین را بکار گرفته تا با توجه به موقعیت محل، تعداد پرسنل و تجهیزات موجود بهترین روش را در زمان تمرین و حوادث انتخاب و اجرا نمایند.

 

نویسنده: مهندس عبدالله جعفری

انتشارات سازمان بنادر و دریانوردی   (1389)       1100 صفحه در 2 جلد

این کتاب به طور خاص برای صنایع فرآیندی، مانند پالایشگاه ها، صنایع پتروشیمی، نروگاه های تولید برق، صنایع غذایی و کارخانه های تولید کاغذ نوشته شده است. کتاب حاضر یکی از کامل ترین کتب در حوزه مسائل HSE می باشد که براساس تجربیات نگارنده آن به رشته تحریر در آمده و علاوه بر داشتن جنبه های کاربردی بسیار می تواند به عنوان یک کتاب درسی برای دانشجویان رشته های مختلف ایمنی، بهداشت و محیط زیست و مهدسی شیمی مورد استفاده قرار گیرد.

 

نویسندگان: دکتر همایون لاهیجانیان و دکتر عباس اکبرزاده

انتشارات مرکز تحقیقات و بهداشت کار – تلفن: 66697711    (1387)    576 صفحه  75000 ریال

 

این کتاب حاصل تجربه اجرایی در محیط‌های بیمارستانی بوده و به کاربران در مقاطع مختلف تحصیلی و کاری اجازه بهره‌برداری بهینه داده، به نوعی استاندارد HSE را منطبق با شرایط بیمارستانی کرده به‌طوری که کاربران پس از مطالعه هر فصل دیدگاه اجرایی نسبت به آن در محیط‌های درمانی بگیرند و بتوانند از این کتاب به عنوان دستورالعمل اجرایی جهت حفظ و ارتقاء استاندارد HSE در راستای استاندارد حاکمیت بالینی در بیمارستان استفاده نمایند.

فصول این كتاب طوری تنظیم شده كه تا حدودی بتواند مشكلات ناشی از خلأ وجود مسایل HSE در بیمارستان را پوشش داده و مسیولین بهداشت و یا HSE به كمك این كتاب موارد موجود را پایش كرده و شرایط ایمنی و بهداشت و زیست‏محیطی بیمارستان را کنترل کنند. فصل اول این كتاب تعاریف تخصصی و الزامات مربوط به سیستم مدیریت بهداشت، ایمنی و محیط‏زیست را بیان نموده و در فصل دوم تا چهارم مباحث مربوطه به بهداشت، ایمنی و محیط‏زیست تشریح شده است. فصل پنجم در خصوص شرایط اضطراری و ایمنی حریق در بیمارستان كه از مباحث مهم در آن است، میباشد و در فصل ششم درباره كمیته‏های بیمارستانی مرتبط با این سیستم مدیریت و اقدامات اصلاحی و پیشگیرانه صحبت شده است و در فصل آخر نیز دستورالعمل‏های ایمنی در بیمارستان توضیح داده شده‌اند.

 

نویسنده: مهندس اکبر مختاری آذر

انتشارات: خانیران – 66591504        (1392)   224 صفحه  13500 تومان

 به طوری که هر نوع شعله­ای خواص زیر را دارا می­باشد.

1- تولید گاز CO2 با حجم زیاد و دمای بالای 500 درجه­ی سانتی­گراد.

2- تولید بخار  (H2O) با حجم زیاد و دمای بالای 100 درجه­ی سانتی­گراد.

3- تولید مقادیر گازهای غیر قابل اشباع مانند گاز CO که حجم آن بستگی به دمای شعله و درصد اکسیژن دارد.

4- وجود اجسام داغ (black body) در اطراف شعله.

5- وجود نور خیره کننده و دمای بالای خود شعله.

از سه طریق می­توان یک شعله را احساس و اندازه­ گیری کرد.

1-    گرمای ناشی از شعله به وسیله­ی دتکتور حرارتی.

2-    انرژی ناشی از شعله، به وسیله­ی تغییرات مقادیر وزن هیدروکربن­ها و تبدیل آن به انرژی.

3-    تشعشع ناشی از شعله به وسیله­ی دتکتورهای شعله.

این دتکتورها با استفاده از سنسور گیرنده­ی اشعه­ی ماورای بنفش شعله­ی آتش یا اشعه­ی مادون قرمز آتش را بسیار سریع تشخیص می­دهند. در دو نوع قابل نصب برای فضای داخلی (Indoor) و فضای خارجی (Outdoor) موجود می باشد و ولتاژ کار آن­ها 12 الی 30 ولت DC است زاویه­ی دید آن­ها نیز 120 درجه می­باشد

در این کتاب مسائل متنوع مطروحه در پایان هر فصل که امکان مطرح کردن و حل نمودن تمامی آنها در زمان محدود کلاس ‌های درس مقدور نمی ‌باشد، به طور دقیق و ساده توضیح و تحلیل گردیده است. همچنین در برخی مسائل از چند زاویه به مسئله نگریسته شده و منابع مناسب برای مطالعه بیشتر و بهتر نیز معرفی گردیده است. بنابراین دانشجویان مقاطع مختلف رشته‌ های مهندسی بهداشت محیط، مهندسی محیط زیست، مهندسی عمران و مکانیک و محققان و طراحان بر حسب نیاز خود می ‌توانند از فصول مختلف کتاب بهره ‌مند شوند.

 

مترجمان: دکتر جعفرزاده و همکاران

انتشارات خانیران      (1391)       435 صفحه      9500 تومان     تلفن: 66965396

 

وجود روش‏ شناسی ارگونومیک معتبر و قابل اطمینان، افرد را به انجام تجزیه و تحلیل و طراحی موثر قادر می‏سازد. با استفاده از این روش‏ها، سودمندی عملکردی سیستم باید به واسطه میزان کاهش یافته اشتباه، آموزش و زمان‏ های اجرای سریع‏تر و رضایت بالاتر در اجرای وظیفه بیشتر شود. این کتاب برای متخصین ارگونومی طراحی شده است تا به آنها در تجزیه و تحلیل ارگونومیک و ارتقای محصول کمک نماید. این کتاب 5 هدف را دنبال می نماید:

1- مرور روش‏های قابل استفاده بودن محصول

2- تعیین اینکه کدام روش‏ها مناسب‏ترین هستند

3- فراهم نمودن روش شناسی برای انتخاب روش‏ها

4- نشان دادن اینکه روش‏ها چگونه کار می‏کنند

5- معتبر کردن روش‏ها

 

مترجمین: دکتر جبرائیل نسل سراجی و مهندس میثم براریان

انتشارات فن‏ آوران     (1390)     184 صفحه     5500 تومان    تلفن: 66953998

این کتاب در زمینه آموزش کاربردی ارزیابی ریسک در صنایع می‌باشد. در این کتاب عوامل موثر در افزایش ضریب ایمنی در صنایع و انبارها با زبانی ساده بیان گردیده است. کتاب در 4 فصل و 16 بخش نگاشته شده و برای شرکت‌ها، کارشناسان ارزیابی ریسک، صاحبان صنایع و نمایندگان و مشاوران بیمه بسیار مفید می‌باشد.

 

نویسنده: عباس گلچینیان
انتشارات سینه سرخ (1383)       224 صفحه           26000  ریال

1-مکان مرکز (مراکز آموزشی نباید به مراکز خطر مانند انبارهای قابل اشتعال و غیره نزدیک باشند و خود نیز حتی الامکان نباید حاوی این انبارها باشند)

2-ساختمان مرکز (ساختمان مراکز آموزشی باید ویژگی­های خاص کاربری خود را داشته باشد. به عنوان مثال با توجه به تحقیقات به عمل آمده در گروه­های توسعه و تجهیز مدارس در صورت مسدود شدن درب اصلی کلاس در زمان حریق، پنجره­ها مکان امنی برای خروج اضطراری نخواهند بود. چون عموما پنجره­های طبقات اول و هم کف نرده دار و پنجره­های طبقات بالاتر احتمال خطر بالایی دارند، لزوم وجود دو درب در دو سوی کلاس درس احساس می شود.)

3-نیروهای آموزش دیده ی مرکز (پرسنل مدرسه و دانش آموزان باید در برنامه­های موثر و عملی به طور متوالی و منظم نسبت به خطرات حریق در مدارس از طریق برگزاری دوره­های آموزشی و یا اطلاع رسانی­های دیگر به آگاهی کافی دست یابند.)

4-تجهیزات مناسب و استاندارد در محیط (تجهیزات به کار رفته در مدارس باید طوری طراحی شوند که از گسترش حریق جلوگیری کرده و ممانعتی در برابر خروج دانش آموزان از محوطه ی خطر ایجاد نکنند.)

5-تجهیزات حفاظتی مناسب و استاندارد (سیستم های حفاظتی کارا و مناسبی که به دلیل خطاهای مکرر، توسط پرسنل مدرسه غیر فعال نشده باشند. لازم به توضیح است که یک سیستم حفاظتی غیر کارا خود می تواند عامل ایجاد خطر باشد. فرض کنید بدون آن که حریقی اتفاق افتاده باشد آژیرهای خطر به صدا در آمده باشند و بر اثر خروج اضطراری دانش آموزان برای آن ها مشکلاتی به وجود آورد و یا باعث اختلال در سیستم آموزشی بشود.)

در سیستمهای هوشمند آشکارساز همواره فعال و به طور پیوسته پاسخگوی سیگنالهای ارسالی از سوی تابلو کنترل مرکزی هستند و مانند سیستمهای آدرس پذیر و متعارف تنها در دو وضعیت هشدار یا عدم هشدار قرار ندارند در این گونه سیستمها آشکارسازها نقش تستگرهای را بازی می کنند که داده ها را به عنوان سیگنال های ورودی در اختیار ریز پردازنده های تابلو کنترل مرکزی قرار می دهند در این سیستم به منظور تعیین وضعیت کلی از سوی تابلو مرکزی در هر 5-10 ثانیه یکبار به طور کامل بررسی می شود

اين كتاب شامل 3 بخش اصلي مي‌ باشد. بخش اول، به بيان كليات و تعاريف واژه ‌ها و اصطلاحات رايج در حوزه مديريت بحران و ريسك مي ‌پردازد. بخش دوم، اصول ايمن ‌سازي و برنامه ‌ريزي اضطراري براي سامانه ‌هاي آبرساني را با ذكر مثال ‌هايي از كشور امريكا مورد بررسي قرار مي‌ دهد. بخش سوم، حاوي مطالب مديريت بحران زلزله در سامانه‌ هاي آبرساني بوده و‌ شامل 6 فصل مي‌ باشد و در پايان كتاب نيز پيوست‌ هاي مرتبط با موضوعات طرح شده آورده شده است.

 

مولف: مهندس عبداله مظفری

انتشارات خانیران      (1391)       324 صفحه      13000 تومان     تلفن: 66965396

 

کتاب حاضر مشتمل بر چهار فصل می‏باشد که جوابگوی دانشجویان کارشناسی بهداشت حرفه‏ای، کارشناسی بهداشت محیط و کارشناسی ایمنی صنعتی و HSE و مهندسی صنایع و مدیریت صنعت خواهد بود.

در فصل اول این کتاب مطالبی در خصوص ایمنی حریق نگاشته شده است. این موضوع از سرفصل‎های کارشناسی بهداشت حرفه‏ای و برخی از دروس مهندسی ایمنی صنعتی می‏باشد.

در مقطع کارشناسی بهداشت محیط و ایمنی صنعتی و همچنین در مقطع کارشناسی پیوسته بهداشت حرفه‏ای در خصوص ایمنی شیمیایی سرفصل جدید وجود دارد که به این علت در فصل 2 کتاب موضوع ایمنی شیمیایی تیتر زده شده و مطابق سرفصل ارائه و با مراجعه به منابع معتبر، فصلی خواندنی ارائه گردیده است. فصل سوم این کتاب در خصوص ایمنی ساختمان می‏باشد که این بخش نیز از رفرنس‏های معتبر و صاحب سبک استخراج شده است. و در نهایت در فصل چهارم مطالبی در خصوص ایمن سازی محیط کار در رابطه با ماشین‏آلات و ساختمان‏ها ارائه شده است.

 

نویسندگان: مهندس غلامحسین حلوانی و امیر حسین خوش اخلاق

انتشارات: آثار سبحان  –  66402799      (1393)     224 صفحه         8900 تومان

به تازگی شركت ملی صنایع پتروشیمی مجموعه كتابی را با نام «راهنماهای ایمنی كاربردی» در سه جلد منتشر نموده است. مجموعه كتاب حاضر كه به همت واحد مدیریت بهداشت، ایمنی، محیط زیست و كیفیت شركت ملی صنایع پتروشمی تهیه شده است، برای دست‌اندركاران این رشته بسیار مفید می‌باشد. مجموعه حاضر شامل عناوین زیر می‌باشد: ایمنی حفاری، لوازم حفاظت فردی و فضای بسته.

 

نویسندگان: علیرضا نریمان نژاد و مجید متوقع

انتشارات گروه طرفه      (1388)       194 صفحه     تلفن: 77903926

 

بالغ بر بیست سال، CROSS ZONE یا قرار دادن دتکتورها در حالت ضربدری جهت آشکار سازی بهترین تکنیک برای طراح قسمت اعلان سیستم اطفاء اتوماتیک بوده است. این تکنیک برای مقایسه وضعیت محل در زمان حریق و یا لازمه استانداردی جهت تایید دو دتکتور در زمان آلارم پیش از فعال نمودن سیستم اطفاء به صورت اتوماتیک استفاده می شود.

دتکتورهای دود با توجه به اینکه به گرد و غبار نیز حساس می باشند به مراتب تولید آلارمهای کاذب می نمایند. از اینرو CROSS ZONE در حالتی که تاییدیه دو دتکتور را جهت فعالسازی اطفاء اتوماتیک به همراه دارد و با توجه به نقص مذکور دتکتور های دود به عنوان استاندارد در طراحی سیستمهای اطفاء در صنایع مختلف به کار گرفته می شود. این نوع از طراحی سیستم در انواع سیستمهای اطفاء اتوماتیک از قبیل سیستم های اطفاء آب و یا CLEAN AGENT ها مورد استفاده قرار می گیرد. هر چند بسیاری از کارفرمایان تفاوت نصب و برنامه ریزی بین سیستم اعلان یک نوع دتکتور را با شیوه استفاده از چند نوع دتکتور و شیوه CROSS ZONE که دو زون مختلف را در هر ناحیه اطفاء جهت اعلان حریق در نظر می گیرد نمی دانند.

از مزیتهای این روش افزایش ضریب اطمینان از وقوع واقعی حریق پیش از تخلیه سیستم اطفاء می باشد.

جدول زیر چندین نمونه از آرایش CROSS ZONE  در طراحی سیستم چند دتکتوری را نشان می دهد.

 

دیدگاه نوعی در زمان طراحی و استفاده از CROSS ZONE، دتکتورهای نقطه ای از قبیل دتکتورهای دود نوع  یونیزاسیون و اپتیکال را مورد استفاده قرار می دهد. دتکتورهای دود یونیزاسیون با توجه به ویژگیهای ذاتی برای حریق های با سرعت بالا که مولکولهای دود آن در زمان سوختن از اجزای کوچکتری تشکیل شده اند، بسیار ایده ال می باشند. دتکتورهای دود اپتیکال برای حریق های با سرعت پایین که مولکولهای دود بزرگتری تولید می کنند مناسب تر می باشند. بسته به نوع حریق زمان پاسخدهی دو نوع دتکتور دود ذکر شده متفاوت می باشد، اما در نهایت هر دو نوع حریق را آشکارسازی می کنند. آشکار سازی CROSS ZONE  شیوه استفاده از چند نوع دتکتور را نیز مورد استفاده قرار می دهد تا میزان آلارم های کاذب کاهش یافته و در نتیجه وقوع اطفاء حریق بدون حضور آتش به پایین ترین حد خود برسد.    

بصورت متناوب بعضی سیستم های آشکارسازی CROSS ZONE، تنها از یک نوع دتکتور استفاده می کنند. بسیاری این نوع را از آنجایی که منطق کنترلی سیستم اعلان حریق را با شمارش تعداد دتکتورها درگیر می کند COUNTING ZONE می نامند. این دیدگاه تنها با استفاده از دتکتورهای آدرس پذیر و از آنجاییکه کنترل پنل های آدرسپذیر می توانند هر دتکتور را به صورت مجزا شناسایی کنند  و در نتیجه آنها را مورد شمارش قرار دهند، قابل پیاده سازی می باشد. زمانیکه سیگنال آلارم از اولین دتکتور به کنترل پنل ارسال می شود، این وضعیت به عنوان PRE_ALARM سیستم در نظر گرفته می شود و زمانی که دومین دتکتور سیگنال آلارم را ارسال می کند، کنترل پنل دستور اطفاء اتوماتیک را جهت فعالسازی سیستم اطفاء صادر می کند.

کنترل پنل های متعارف و آدرس پذیر

در سیستم اعلان حریق متعارف، آشکارسازی CROSS ZONE نیاز به دو مدار مجزا فیزیکی جهت آشکار سازی دارد. دتکتورها به گونه ای چیده می شوند که در دو زون کاملا مجزا قرار بگیرند (شکل 1). به بیان دیگر نیمی از دتکتورها در مدار اول و نیمی دیگر در مدار دوم نصب می شوند. در صورتیکه یک یا چند دتکتور از یک زون فعال شوند کنترل پنل این وضعیت را به عنوان PRE_ALARM در نظر می گیرد. به محض اینکه یک دتکتور از زون دیگر فعال شود، این وضعیت به عنوان آلارم در نظر گرفته شده و دستور اطفاء اتوماتیک صادر می شود.

ازسوی دیگر، آشکارسازیCROSS ZONE با کنترل پنل آدرس پذیر مانند نوع متعارف به مدارهای مجزا نیازی ندارد. ترجیحا هر دتکتور دارای یک آدرس مجزا بوده و در زمان ارسال سیگنال آلارم این آدرس نیز به کنترل پنل ارسال می گردد. در زمان برنامه ریزی کنترل پنل آدرس پذیر هر یک از دتکتورهای آدرسپذیر بصورت نزم افزاری به یک زون از دو زونی که لازمه استاندارد اطفاء اتوماتیک می باشند نسبت داده می شوند. به عبارت دیگر، نیمی از دتکتور ها به صورت نرم افزاری در یک زون و نیمی دیگر در زون دوم قرار می گیرند (شکل 2). زمانیکه دتکتور اول سیگنال آلارم را ارسال می کند، کنترل پنل از روی آدرس آن، زون مربوط به دتکتور را تشخیص داده و این وضعیت را به عنوان PRE_ALARM در نظر می گیرد. به محض اینکه سیگنال آلارم از دتکتور زون دیگر به کنترل پنل می رسد، کنترل پنل با اعلان وضعیت آلارم دستور اطفاء اتوماتیک را صادر می نماید.

دتکتور دود نمونه گیر هوا (AIR SAMPLING SMOKE DETECTOR)

در زمان طراحی سیستم اطفاء حریق برای اتاق اطلاعات (DATA CENTER) یا مرکز ارتباطات (TELECOMUNICATION  FACILITY) این موضوع که باید بین نیاز به امکان اعلان آلارم سریع و نیاز  به بهبود تخلیه سیستم اطفاء به شکل غیر ضروری تعادل برقرار شود، بسیار حائض اهمیت می باشد. به همین منظور، تعداد رو به رشدی از طراحان سیستم اطفاء اتوماتیک، دتکتور نمونه گیر دود را در آشکارسازی CROSS ZONE  قرار می دهند. در بسیاری از موارد دتکتور دود نمونه گیر هوا با دتکتورهای نقطه ای به صورت CROSS ZONE در نظر گرفته شده تا سیستم اطفاء اتوماتیک را فعال نمایند. دتکتورهای دود نمونه گیر هوا قابلیت آشکارسازی حتی غلظت های بسیار پایین دود را داشته و امکان آشکارسازی سریع حریق را در محیط های خاص فراهم می آورند. این نوع از تکنیک CROSS ZONE با قرار دادن دتکتور دود نمونه گیر هوا در زون یک و دتکتور دود نقطه ای در زون دو، پیکره بندی و مورد استفاده قرار می گیرد. از نظر نوعی، سیگنال آلارمی که از دتکتور دود نمونه گیر هوا در ابتدا دریافت می شود به عنوان PRE_ALARM شناخته می شود. اغلب اوقات نفرات تاسیسات چندین دقیقه برای خاموش کردن حریق در مراحل اولیه شروع آن فرصت دارند. در صورتیکه این اتفاق نیافتد دتکتور نقطه ای نیز با تشخیص دود حاصل از حریق، سیگنال آلارم را به کنترل پنل اعلان و با قرار گرفتن کنترل پنل در وضعیت آلارم، دستور اطفاء اتوماتیک توسط سیستم کنترلی صادر می شود.

به کار گیری آشکارسازی CROSS ZONE به همراه سیستم اطفاء در طراحی بسیار منطقی می باشد.

 

 

---

هر گونه کپی برداری از مطالب و مقالات این وبسایت با ذکر منبع و لینک به منبع نه تنها مجاز، بلکه ستودنی است.